مجموعه کتاب «تاریخ ایران باستان» نوشته مشیرالدوله پیرنیا نخستین کتابی است که به شیوه علمی و بر اساس مستندات و کشفیات باستانشناسی درباره گذشته تاریخی ایران نگاشته شده و هنوز هم مورد توجه است. این مجموعه به کوشش انتشارات دبیر و سمیر به چاپ سوم رسید.
به گزارش ایبنا، ناشران کتابهای تاریخی هفته گذشته 74 عنوان کتاب در حوزه تاریخ و جغرافیا منتشر کردهاند. در بین آثار منتشر شده، 47 عنوان تألیف و 27 عنوان ترجمه مشاهده میشوند. همچنین 49 عنوان کتاب چاپ نخست و 25 عنوان تجدید چاپ بوده و 61 عنوان این کتابها در تهران و 13 عنوان در شهرستان منتشر شدهاند. شمارگان متوسط این کتابها 2120 و متوسط صفحات آن 336 صفحه بوده است.
«جاذبههای گردشگری ایران»، «آتش در خون اسپانیای امروز»، «تاریخ تمدن اسلام»، «راهنمای گردشگری ایران»، «رفاقت و مردمداری»، «رویاهای بر باد رفته»، «شازده حمام»، «دیار غربت»، «گهره گوهر ماندگار»، «محلات تاریخی شهر یزد»، «مشروطیت و نوگرایی: تاریخ تحولات ایران»، «محور کوهخان: روایت نورعلی غریبی»، «نتایج انقلاب ایران»، «یونانیان و بربرها: روی دیگر تاریخ» و... از جمله کتابهای منتشر شده در هفته گذشته اند.
نگاهی به مجموعه کتاب «تاریخ ایران باستان»
کتاب تاریخ ایران باستان (در سه جلد) نخستین کتابی است که به شیوه علمی و بر اساس مستندات و کشفیات باستانشناسی درباره گذشته تاریخی ایران نگاشته شده و هنوز هم مورد توجه است. این کتاب تنها به تاریخ ایران اختصاص ندارد، بلکه دایرهالمعارفی است در باب تاریخ و تمدن و فرهنگ گذشته ممالک مهم دنیا به ویژه یونان، روم، سوریه، مصر، عربستان، میانرود، هند و... چنان که هنگام مطالعه این اثر تنها با تاریخ و سرگذشت سلسلههای ایرانی ماد، هخامنشی، اشکانی و سلسله یونانی سلوکی آشنا نمیشویم، بلکه در زمینه تاریخ خاورمیانه امروز و یونان باستان اطلاعات دست اول خواهیم یافت.
منابع عمده پیرنیا کتابهای فرانسوی، انگلیسی، روسی و آلمانیاند که ترجمهای از منابع یونانی و رومی محسوب میشوند. وی از منابع عربی و فارسی هم در سطح گستردهای استفاده کرده است. وی ابتدا مطالب مورخان باستانی را در زمینه یک مطلب و رویداد تاریخی میآورد، سپس در یک جمعبندی به تجزیه و تحلیل آن ها میپردازد و نقطه قوت تاریخنگاری پیرنیا در همین قسمت دیده میشود.
«تاریخ ایران باستان» از زمان تألیف تا کنون چندینبار به چاپ رسیده است. این مجموعه در سه جلد منتشر شده و همواره مورد استقبال پژوهشگران حوزه تاریخ و علاقهمندان به ایران باستان قرار گرفته است. موضوع اصلی جلد نخست آن، سرگذشت ایران در عصر ماد و هخامنشی تا پایان عصر خشایارشا است. در کنار تاریخ ایران رویدادهای تاریخی مناطقی نظیر مصر، آشور، بابل، سوریه، فلسطین و... نیز مطرح میشوند.
پیرنیا آداب، اخلاق و دین و آیین ایرانیان این روزگار را تبیین میکند. وی بر این باور است که اشکانیان یا پارتیان نیز مانند شاهان هخامنشی در زمینه فرهنگ و دین ملتها تسامح و تساهل داشتند. «دولت پارت در امور مذهبی تبعه خود دخالت نمیکرد و آن ها را به احوال خودشان واگذار میکرد». پایان روزگار اشکانیان، پایان اثر پیرنیاست. زیرا پیری و بیماری هردو از راه میرسند و به وی مهلت نمیدهند تا از ساسانیان هم اطلاعاتی را به تاریخنگاران ارایه دهد.